Avrupa'da giderek derinleşen konut krizi, çalışanların gelirleri üzerindeki baskıyı artırıyor. Deutsche Bank'ın 28 Avrupa kentini kapsayan araştırmasına göre İstanbul, kira ödendikten sonra çalışanların elinde en az para kalan ikinci şehir oldu.
Deutsche Bank’ın Mapping the World’s Prices 2026 araştırmasına dayandırılan verilere göre İstanbul’da ortalama aylık net maaş 1.027 euro seviyesinde bulunuyor. Kent merkezinde üç yatak odalı bir dairenin ortalama aylık kirası ise 1.701 euroya ulaşıyor.
İki çalışan kişinin toplam 2.054 euroluk net gelirinden kira çıkarıldığında geriye yalnızca 353 euro, yani yaklaşık 20 bin TL kalıyor.
Bu rakam, iki kişinin toplam gelirinin yaklaşık yüzde 83’ünün yalnızca kiraya harcandığını ortaya koyuyor. Üstelik geriye kalan tutardan gıda, ulaşım, elektrik, doğal gaz ve diğer temel ihtiyaçların da karşılanması gerekiyor.
Araştırmada incelenen 28 Avrupa kenti arasında kira sonrasında en az gelir kalan şehir Portekiz’in başkenti Lizbon oldu. Lizbon’da iki çalışanın kira sonrasında elinde yalnızca 253 euro kalırken, İstanbul 353 euroyla sondan ikinci sırada yer aldı.
Buna karşılık İsviçre’nin Zürih kentinde iki çalışanın kira sonrasında elinde 9.140 euro kalıyor. Cenevre’de bu rakam 8.783 euro, Lüksemburg’da ise 5.890 euro seviyesinde bulunuyor.
Diğer Avrupa kentlerinde kira sonrasında kalan aylık gelir ise Londra’da 3.148 euro, Madrid’de 1.905 euro, Roma’da 1.265 euro, Atina’da 1.148 euro ve Milano’da 697 euro olarak hesaplandı.
Türkiye’de 2026 yılı için uygulanan 28 bin 75 TL 50 kuruşluk net asgari ücret dikkate alındığında, iki asgari ücretli çalışanın toplam aylık geliri 56 bin 151 TL’ye ulaşıyor.
Araştırmada İstanbul kent merkezi için belirtilen yaklaşık 95 bin TL’lik kira ise bu gelirin yaklaşık 39 bin TL üzerinde bulunuyor.
Başka bir ifadeyle, iki asgari ücretle geçinen bir aile, toplam maaşının tamamını ayırsa bile araştırmada esas alınan dairenin kirasını karşılayamıyor.
Yükselen kiralar ve uygun fiyatlı konut sıkıntısı Avrupa’nın birçok ülkesinde toplumsal tepkilere neden oluyor.
İspanya’nın başkenti Madrid’de artan kiralar ve tahliyelere karşı binlerce kişi protesto gösterilerine katılırken, Portekiz’in Lizbon ve Porto kentlerinde de konut fiyatları ve hayat pahalılığına karşı gösteriler düzenlendi.
Almanya’nın başkenti Berlin’de ise yüksek kiralar ve kent sakinlerinin yaşadıkları mahallelerden uzaklaşmak zorunda kalması protestoların temel gündem maddeleri arasında yer aldı.
Araştırma, Avrupa’daki konut krizinin yalnızca kira fiyatlarının yüksekliğiyle değil, çalışanların gelirlerinin ne kadarının barınmaya ayrıldığıyla da değerlendirilmesi gerektiğini gösteriyor.
