Avrupa Birliği’nde 2025’te sınır dışı oranı yüzde 28’e çıkarak zirve yaptı. Ancak AB, mevcut politikaları yetersiz buluyor ve daha sert geri gönderme kuralları planlıyor.
Avrupa Birliği’nde düzensiz göçle mücadele kapsamında sınır dışı uygulamalarında dikkat çeken bir artış yaşanıyor. Brüksel’den gelen son veriler, geri gönderme oranlarının son yılların en yüksek seviyesine ulaştığını ortaya koyarken, Avrupa Komisyonu bu artışı yeterli bulmuyor.
AB verilerine göre 2025 yılında, ülkelerden ayrılması gereken göçmenlerin yüzde 28’i sınır dışı edildi. Bu oran son on yılın en yüksek seviyesi olarak kayda geçti. Aynı dönemde 491 binden fazla kişi için ülkeden ayrılma kararı verildi, bunların yaklaşık 135 bini geri gönderildi.
Önceki yıllarla kıyaslandığında artış dikkat çekiyor. 2022’de geri gönderme oranı yalnızca yüzde 16 seviyesindeydi ve yaklaşık 72 bin kişi sınır dışı edilmişti.
Avrupa Komisyonu’na göre bu yükselişte birden fazla etken rol oynuyor. Üye ülkelerin daha kararlı uygulamaları, bazı menşe ülkelerde artan istikrar ve bilgi paylaşım sistemlerinin güçlendirilmesi bu faktörler arasında gösteriliyor.
Ancak Brüksel, bu tabloya rağmen mevcut durumu yeterli görmüyor. Avrupa Komisyonu’nun değerlendirmesine göre, AB’de yasa dışı göçmenlerin geri gönderilmesine yönelik mevcut kurallar istenen sonucu vermiyor.
Bu nedenle Avrupa Birliği, geri gönderme süreçlerini hızlandıracak yeni bir düzenleme üzerinde duruyor. Avrupa Komisyonu, geçen yıl sunulan yeni geri gönderme düzenlemesinin Avrupa Parlamentosu ve Konsey tarafından hızla kabul edilmesini istiyor.
Planlanan değişiklikler arasında suç işlemiş kişiler için daha sıkı kurallar, sınır dışı kararı bulunanlara yönelik bağlayıcı yükümlülükler ve üye ülkeler arasında daha etkin iş birliği yer alıyor. Ayrıca, daha uzun süreli idari gözetim ve “geri gönderme merkezleri” gibi uygulamalar da gündemde.
AB’nin hedefi yalnızca iç düzenlemelerle sınırlı değil. Birlik, göçmenlerin geldikleri ülkelerin kendi vatandaşlarını geri kabul etmesi için uluslararası baskıyı artırmayı planlıyor.
Bu kapsamda vize politikaları, ticari ilişkiler ve kalkınma yardımlarının, göç alanındaki iş birliğiyle daha güçlü şekilde ilişkilendirilmesi öngörülüyor. Avrupa Komisyonu, bu araçların daha etkin kullanılmasıyla geri kabul süreçlerinin hızlanacağını düşünüyor.
