Almanya'da çocuklarını tek başına büyüten anne ve babalara yönelik devlet desteğinde önemli değişiklikler planlanıyor. Federal Aile Bakanlığının hazırladığı yasa tasarısına göre, 2029 yılından itibaren belirlenen gelir sınırını yalnızca 1 euro aşan aileler, çocuk başına yıllık 4.728 euroya varan destekten tamamen mahrum kalabilecek. Düzenleme henüz yasalaşmadı.
Almanya’da tek ebeveynli aileleri yakından ilgilendiren yeni bir yasa tasarısı tartışmalara neden oldu. Federal Aile Bakanı Karin Prien (CDU), diğer ebeveynin nafaka ödemediği durumlarda devlet tarafından sağlanan nafaka avansı (Unterhaltsvorschuss) için gelir sınırı getirmeyi planlıyor.
Berliner Zeitung’un 17 Kasım 2026 tarihli haberine göre, yeni düzenleme yürürlüğe girerse belirli bir gelirin üzerindeki aileler devlet desteğini tamamen kaybedebilecek.
40 bin euro sınırını 1 euro aşmak yeterli
Tasarıya göre, nafaka avansından yararlanmak isteyen tek ebeveynli ailelerin vergilendirilebilir yıllık gelirleri belirli sınırların altında kalmak zorunda olacak.
Planlanan gelir sınırları şöyle:
| Nafaka avansı hakkı olan çocuk sayısı | Yıllık vergilendirilebilir gelir sınırı |
| 1 çocuk | 40.000 euro |
| 2 çocuk | 50.000 euro |
| 3 çocuk | 60.000 euro |
| 4 çocuk | 70.000 euro |
Örneğin tek çocuklu bir ailede vergilendirilebilir yıllık gelir 40 bin euro olduğunda destek devam edecek. Ancak gelir 40 bin 1 euroya yükselirse nafaka avansı tamamen kesilebilecek.
Tasarıda gelir sınırını aşan aileler için kademeli bir azaltma sistemi öngörülmüyor.
Çocuk başına yıllık 4.728 euro kayıp
Mevcut uygulamada devlet, nafaka yükümlüsü ebeveynin ödeme yapmaması veya eksik ödeme yapması durumunda çocuklara maddi destek sağlıyor.
2026 yılı için geçerli aylık nafaka avansı tutarları şöyle:
| Çocuğun yaşı | Aylık destek | Yıllık destek |
| 0–5 yaş | 227 euro | 2.724 euro |
| 6–11 yaş | 299 euro | 3.588 euro |
| 12–17 yaş | 394 euro | 4.728 euro |
Örneğin 8 ve 14 yaşlarında iki çocuğunu tek başına büyüten bir anne, mevcut tutarlara göre aylık toplam 693 euro destek alabiliyor.
Yeni düzenlemeyle vergilendirilebilir yıllık geliri 50 bin euroyu aşarsa, bugünkü destek miktarları üzerinden yılda 8.316 euro kaybedebilecek.
Ancak 2029 yılında geçerli olacak nafaka avansı tutarları henüz kesinleşmedi.
Brüt maaş ile vergilendirilebilir gelir aynı değil
Yeni düzenlemede dikkate alınacak tutar, çalışanın brüt maaşı değil, vergilendirilebilir yıllık geliri (zu versteuerndes Einkommen) olacak.
Bu gelir hesaplanırken emeklilik ve sağlık sigortası primleri, işle ilgili giderler ve bazı vergi indirimleri düşülüyor.
Aile Bakanlığının hesaplamasına göre, tek çocuklu bir ebeveyn için 40 bin euroluk vergilendirilebilir gelir sınırı yaklaşık 4.500 euro aylık brüt maaşa karşılık geliyor. Ancak bu tutar kişisel vergi durumuna göre değişebiliyor.
2028 yılındaki kazanç belirleyici olacak
Tasarıda düzenlemenin 1 Ocak 2029 tarihinde yürürlüğe girmesi öngörülüyor.
Destek hakkı değerlendirilirken önceki tamamlanmış vergi yılının geliri dikkate alınacak. Bu nedenle 2029 yılında nafaka avansı almak isteyen aileler açısından 2028 yılı kazançları önem taşıyacak.
Gelir sınırına yakın olan ailelerin vergi beyannamelerinde yasal indirimleri ve tek ebeveynlere sağlanan vergi avantajlarını doğru şekilde göstermeleri önem kazanacak.
Yaklaşık 50 bin çocuk etkilenebilir
Almanya’da 2025 yılında yaklaşık 856 bin çocuk ve genç nafaka avansından yararlandı.
Aile Bakanlığının tahminlerine göre, planlanan gelir sınırı nedeniyle destekten yararlananların sayısı yaklaşık yüzde 6 azalabilir.
Bu oran mevcut yararlanıcı sayısına uygulandığında yaklaşık 50 bin çocuğun etkilenebileceği hesaplanıyor.
Bakanlık, reform sayesinde 2029 yılında kamu bütçesinde yaklaşık 265 milyon euro tasarruf sağlanmasını bekliyor.
Nafaka ödemeyen ebeveynlere daha ağır yaptırımlar
Yasa tasarısı yalnızca destek alan aileleri değil, nafaka ödeme yükümlülüğünü yerine getirmeyen ebeveynleri de kapsıyor.
Bakanlık, nafaka borçlarını ödemeyen kişilere yönelik yaptırımları ağırlaştırmayı planlıyor.
Bu kapsamda bilgi verme yükümlülüklerini ihlal edenlere daha yüksek para cezaları uygulanması ve belirli durumlarda araç kullanma yasağı getirilmesi gündemde.
Ayrıca devletin nafaka borçlularından alacaklarını tahsil etmesini kolaylaştıracak düzenlemeler hazırlanıyor.
18 yaş sınırı korunacak
Federal Aile Bakanlığı daha önce nafaka avansının yalnızca 16 yaşına kadar ödenmesini önermişti. Ancak yoğun eleştirilerin ardından bu plandan vazgeçildi.
Yeni tasarıda destek hakkının 18 yaşına kadar devam etmesi öngörülüyor.
Muhalefetteki Yeşiller ve Sol Parti ise gelir sınırının çalışan tek ebeveynli aileleri olumsuz etkileyebileceğini savunuyor.
Henüz kesin karar verilmedi
Yeni düzenleme şu anda federal hükümet içerisindeki değerlendirme aşamasında bulunuyor.
Tasarı henüz Bakanlar Kurulundan ve Federal Meclisten geçmedi. Bu nedenle gelir sınırlarında veya uygulama koşullarında değişiklik yapılması mümkün.
Mevcut nafaka avansı uygulaması yürürlükte kalmaya devam ediyor. Hak sahibi aileler, bağlı bulundukları Jugendamt üzerinden destek başvurusu yapabiliyor.
Kaynak: Berliner Zeitung, Oliver Weinlein, 17 Kasım 2026; Tagesschau
