Milyonlarca kişinin iş aradığı Almanya’da şirketler aynı anda binlerce çalışan bulmakta zorlanıyor.
Özellikle belirli sektörlerde personel açığı giderek büyürken, bazı işler için yıllarca süren yeni bir mesleki eğitim almak gerekmiyor. Kısa süreli kurslar, mevcut deneyim veya iş başında öğrenme imkânı, birçok aday için kapıyı açabiliyor.
Almanya iş piyasasında dikkat çeken bir çelişki yaşanıyor: Bir tarafta iş arayan milyonlarca insan, diğer tarafta doldurulamayan binlerce açık pozisyon bulunuyor. Bunun temel nedenlerinden biri, işverenlerin aradığı niteliklerle iş arayanların sahip olduğu becerilerin her zaman örtüşmemesi.
Ancak uzmanlara göre bu durum, iş değiştirmek veya yeni bir sektöre girmek isteyenler açısından önemli fırsatlar da yaratıyor. Özellikle personel sıkıntısının yoğun olduğu alanlarda şirketler, yalnızca klasik mesleki eğitimden geçmiş adaylara değil, kısa sürede gerekli becerileri kazanabilecek çalışanlara da daha fazla şans veriyor.
Personel ihtiyacı özellikle günlük hayatın ve ekonominin temel hizmetlerini sürdüren sektörlerde yoğunlaşıyor. Sağlık ve bakım hizmetleri, lojistik, taşımacılık, üretim, teknik hizmetler, gastronomi, perakende ve bazı ofis meslekleri bunların arasında öne çıkıyor.
Demografik değişim de işgücü açığını artıran önemli faktörlerden biri. Almanya’da çalışan nüfusun önemli bir bölümü önümüzdeki yıllarda emeklilik yaşına ulaşacak. Bu çalışanların yerine yeni insanların geçmesi gerekiyor.
Dolayısıyla bazı mesleklerde yalnızca bugün değil, önümüzdeki yıllarda da yüksek istihdam ihtiyacı bekleniyor.
İş değiştirmek isteyenlerin önündeki en büyük engellerden biri, yeniden uzun bir eğitim sürecine girmek zorunda kalacakları düşüncesi.
Oysa her iş için üç yıllık klasik bir Ausbildung gerekmiyor.
Bazı pozisyonlarda işverenler, adayın temel becerilere sahip olmasını ve gerekli görevleri kısa bir eğitim sürecinde öğrenebilmesini yeterli görebiliyor. Özellikle yardımcı personel, depo, üretim, satış, müşteri hizmetleri ve bazı lojistik görevlerinde işe başladıktan sonra verilen şirket içi eğitimler önemli rol oynuyor.
Bazı alanlarda ise birkaç hafta veya birkaç ay süren sertifika programları, güvenlik eğitimleri ya da mesleki kurslar işe giriş için yeterli olabiliyor.
Bu nedenle meslek değiştirmek isteyenlerin yalnızca “Bu meslek için Ausbildung gerekiyor mu?” sorusuna değil, “Bu pozisyona hangi alternatif yollarla girebilirim?” sorusuna da bakması gerekiyor.
Almanya’nın güçlü sanayi ve ticaret yapısı lojistik sektörünü sürekli çalışan ihtiyacı olan alanlardan biri haline getiriyor.
Depo çalışanı, sipariş hazırlama personeli, sevkiyat çalışanı ve lojistik destek görevleri, bazı adaylar için giriş seviyesi fırsatlar sunabiliyor.
Bu işlerde çoğu zaman fiziksel dayanıklılık, dikkat, vardiyalı çalışmaya uyum ve temel Almanca bilgisi önem taşıyor. Bazı pozisyonlarda ise forklift belgesi veya belirli teknik yeterlilikler istenebiliyor.
Özellikle daha önce depo, fabrika veya perakende sektöründe çalışmış kişilerin sahip olduğu deneyimler başka şirketlere geçişte avantaj sağlayabiliyor.
Alman sanayisi dönüşüm geçirirken üretim tesislerinde farklı niteliklerde çalışanlara ihtiyaç devam ediyor.
Üretim yardımcısı gibi giriş seviyesindeki görevlerin yanı sıra makine operatörlüğü, kalite kontrol ve teknik üretim alanlarında da eleman aranabiliyor.
Burada adayın daha önce sanayide çalışmış olması önemli bir avantaj. Ancak bazı işverenler, teknik eğitimi olmayan kişilere de şirket içi eğitim vererek onları belirli üretim süreçlerine hazırlayabiliyor.
Daha yüksek ücretli teknik pozisyonlarda ise genellikle mesleki eğitim, deneyim veya ek sertifikalar gerekiyor.
Almanya’da yaşlanan nüfus, bakım hizmetlerine olan ihtiyacı artırıyor.
Ancak sağlık ve bakım alanında önemli bir ayrım bulunuyor: Her görev aynı eğitim şartlarına sahip değil.
Nitelikli hemşirelik ve belirli sağlık mesleklerinde resmi mesleki yeterlilik ve tanınma şartları bulunurken, destek personeli veya yardımcı görevlerde farklı giriş yolları mümkün olabiliyor.
Bu nedenle bu sektöre girmek isteyenlerin hangi pozisyonun resmi mesleki yeterlilik gerektirdiğini, hangisinin ise yardımcı personel düzeyinde olduğunu dikkatle incelemesi gerekiyor.
Taşımacılık sektörü de çalışan açığının hissedildiği alanlardan biri.
Kamyon ve profesyonel taşımacılık gibi işlerde uygun ehliyet sınıfının yanı sıra mesleki yeterlilikler ve diğer yasal şartlar gerekebiliyor. Buna karşılık bazı teslimat ve kurye işlerinde giriş koşulları daha düşük olabiliyor.
Bu alanı değerlendiren kişilerin yalnızca maaşa değil, çalışma saatlerine, vardiyalara, uzun süre araç kullanma koşullarına ve gerekli ehliyet masraflarına da bakması gerekiyor.
Restoran, otel ve perakende sektörlerinde ise çalışan ihtiyacı çoğu zaman doğrudan günlük operasyonlarda hissediliyor.
Mutfak yardımcısı, servis personeli, satış danışmanı, kasa çalışanı veya otel destek personeli gibi görevlerde her zaman uzun süreli mesleki eğitim aranmayabiliyor.
Bu sektörlerin önemli avantajlarından biri, deneyimsiz adayların da işe başladıktan sonra işi öğrenebilmesi.
Ancak çalışma saatleri ve hafta sonu/akşam vardiyaları, adayların karar verirken özellikle dikkate alması gereken noktalar arasında.
Bir mesleğin “yüksek talep görüyor” olması otomatik olarak yüksek maaş anlamına gelmiyor.
Ücret; bölgeye, deneyime, şirketin büyüklüğüne, toplu sözleşmeye, vardiya sistemine ve adayın sahip olduğu niteliklere göre ciddi biçimde değişebiliyor.
Giriş seviyesindeki işlerde ücret daha düşük olabilirken, deneyim, ek sertifikalar veya sorumluluk arttıkça kazanç da yükselebiliyor.
Özellikle vardiyalı üretim, teknik işler ve belirli lojistik pozisyonlarında ek ödemeler toplam geliri etkileyebiliyor.
Uzmanların iş arayanlara yönelik en önemli mesajlarından biri, yalnızca meslek adına bakmamak.
Aynı meslek farklı şirketlerde tamamen farklı şartlarla sunulabiliyor. Bu nedenle bir ilana başvurmadan önce şu soruların yanıtlanması gerekiyor:
Almanya’daki tablo, yalnızca işsizlik oranıyla açıklanamayacak kadar karmaşık.
Bir kişinin işsiz olması, piyasada onun becerilerine uygun bir pozisyonun bulunduğu anlamına gelmiyor. Aynı şekilde binlerce açık pozisyonun olması da her işsizin bu pozisyonlara doğrudan başvurabileceği anlamına gelmiyor.
Asıl sorunlardan biri, beceri, bölge ve iş koşulları arasındaki uyumsuzluk.
Bu nedenle kısa süreli mesleki eğitimler ve yeniden nitelik kazandırma programları, işgücü piyasasındaki açığın kapatılmasında giderek daha önemli hale geliyor.
Almanya’da bazı sektörlerdeki çalışan açığı, iş değiştirmek isteyenler için önemli fırsatlar yaratıyor.
Özellikle uzun bir Ausbildung yapmadan başlanabilecek yardımcı ve giriş seviyesi pozisyonlar, çalışma hayatına hızlı şekilde dönmek isteyenler açısından cazip olabilir. Ancak daha yüksek gelir ve uzun vadeli kariyer hedefleyenlerin, ilk işe girdikten sonra ek eğitim ve sertifikalarla kendilerini geliştirmeleri büyük önem taşıyor.
Kısacası, “Yeni bir meslek için yıllarca beklemek zorundayım” düşüncesi her durumda doğru değil. Bazı alanlarda birkaç haftalık veya birkaç aylık hazırlıkla işe giriş mümkün olabilirken, bazı mesleklerde ise yasal olarak tanınmış bir eğitim veya mesleki yeterlilik hâlâ zorunlu.
Bu nedenle en doğru strateji, işgücü talebinin yüksek olduğu meslekleri belirlemek, kendi mevcut deneyim ve becerileriyle eşleştirmek ve gerekli ek nitelikleri mümkün olan en kısa yoldan tamamlamak.
