Riester emeklilik sisteminin devri kapanıyor. Alman Federal Meclisi, 27 Mart'ta oylanacak yeni reform paketiyle özel emeklilik sistemini temelden değiştiriyor.
2027’de hayata geçecek “Altersvorsorge-Depot” (Bireysel Emeklilik Yatırım Hesabı), özellikle düşük gelirliler, aileler ve serbest çalışanlar için devasa devlet teşvikleri vaat ediyor.
Alman hükümeti, yıllardır eleştirilen ve hantal yapısıyla bilinen Riester emeklilik sistemine veda ediyor. Federal Meclis gündemine alınan yeni “Emeklilik Reform Yasası”, sermaye piyasası odaklı yeni bir modeli hayata geçiriyor. Finans Komitesi’nin sunduğu tavsiye kararı, geçmişin “katı” yapılarından koparak daha esnek ve yüksek getirili bir teşvik sistemini işaret ediyor.
Küçük Tasarruf Sahibi ve Ailelere “Altın Tepsi” Teşviki
Yeni sistemin en dikkat çekici yanı, devletin küçük birikimlere yaptığı devasa katkı. İşte yeni teşviklerin detayları:
Temel Teşvik: Yıllık yatırılan ilk 360 Euro için devlet, her 1 Euro başına 50 Cent katkı sağlıyor (Toplam 180 Euro bonus).
Ek Katkı: 360 Euro’dan 1.800 Euro sınırına kadar olan her 1 Euro yatırım için devlet 25 Cent ekliyor.
Maksimum Devlet Desteği: Yıllık 1.800 Euro yatıran bir kişi, devletten toplam 540 Euro taban teşvik alacak.
Aileler için “Yüzde Yüz” Kazanç: Sistem, çocuklu aileler için tam bir fırsata dönüşüyor. Finans Komitesi, çocuk başına yıllık 300 Euro’ya kadar çocuk yardımı (Kinderzulage) verileceğini onayladı. Bu yardımın tamamını alabilmek için ebeveynlerin yıllık sadece 300 Euro yatırması yeterli olacak. Bu durum, yatırılan paranın devlet katkısıyla anında ikiye katlanması anlamına geliyor.
Kapsam Genişliyor: Kendi İşini Yapanlar da Sisteme Dahil
Eski sistemdeki en büyük açık olan “serbest çalışanların (Selbstständige) dışlanması” sorunu bu reformla tarihe karışıyor. 2027’den itibaren serbest çalışanlar ve mesleki emeklilik sandığına (Versorgungswerk) üye olanlar da devlet teşvikli bu yatırım hesaplarını açabilecek. Bu adımın, özel emeklilik piyasasına milyonlarca yeni katılımcı çekmesi bekleniyor.
Gizli Maliyet Uyarısı: Uzmanlar Endişeli
Yüksek teşviklere rağmen uzmanlar “gizli giderler” konusunda uyarıyor. Finans Komitesi, son dakika kararıyla standart ürünler için maliyet tavanını yüzde 1,5’ten yüzde 1,0’e indirdi. Ancak tüketici portalı Finanztip, bu oranın bile çok yüksek olduğunu savunuyor.
“Yüzde bir gibi görünen düşük maliyetler, on yıllar içinde bileşik faiz etkisiyle on binlerce Euro tutarında getiri kaybına neden olabilir.”
OECD verileri de yasal üst sınırların bir süre sonra piyasadaki “standart fiyat” haline geldiğini ve rekabeti öldürdüğünü gösteriyor.
Devlet Fonu Alternatifi Gündemde
Yüksek banka ve sigorta masraflarından kaçınmak isteyen yatırımcılar için bir “Kamu Yatırım Fonu” (Staatsfonds) kurulması planlanıyor. Henüz kurumsal yapısı tam netleşmese de, bu devlet fonu aracılığıyla vatandaşların daha düşük maliyetle borsa ve fon yatırımı yapabilmesi amaçlanıyor. NBER tarafından yapılan araştırmalar, emeklilik ürünlerinin ne kadar basit ve ucuz olursa o kadar başarılı olduğunu kanıtlıyor.
Sonuç: Yeni sistem 2027 başında start alacak. Özellikle düşük bütçeli birikim yapanlar ve çocuklu aileler için mevcut sistemlere göre çok daha avantajlı bir yapı kuruluyor.
