Avrupa’da yaz döneminin kurak ve sıcak geçmesi zeytin ve zeytinyağı üretiminin düşmesine neden oldu. Fiyatlar katlanırken, 3 yıl önce 1,86 euro olan sızma zeytinyağının litre fiyatı, bu ay 7,82 euro seviyesine ulaştı.
Avrupa Birliği (AB) ülkeleri, dünya zeytinyağı üretiminin büyük bir kısmını gerçekleştirseler de son dönemde yaşanan zorlu iklim koşulları nedeniyle ciddi zorluklarla karşı karşıya. AB verilerine göre, zeytinyağı üretiminin yaklaşık yüzde 67’sini AB üyesi ülkeler gerçekleştiriyor.
Başta İspanya olmak üzere İtalya, Yunanistan ve Portekiz gibi ülkeler, normal dönemlerde AB zeytinyağı üretiminin büyük bir bölümünü sağlıyor. Ancak son beş yılda yaşanan değişimler dikkat çekici. Örneğin, İspanya, geçmiş yıllarda 1 milyon 790 bin ton zeytinyağı üretimi gerçekleştirirken son hasat döneminde bu rakamın neredeyse üçte birine düşerek yüzde 33’lük bir düşüş yaşadı. AB ülkelerinin genel zeytinyağı üretimi ise bir önceki yıla kıyasla yüzde 39 oranında azaldı. Bu düşüş, sektörü ve zeytinyağı fiyatlarını olumsuz etkiledi.
Arzın azalmasına rağmen talebin yüksek seyretmesi, zeytinyağı fiyatlarını rekor seviyelere taşıdı. Uluslararası Para Fonu (IMF) verilerine göre, zeytinyağı fiyatları mayıs ayında son 25 yılın rekorunu aşarak yükseldi. Infa Oliva verilerine göre ise sızma zeytinyağının litre fiyatı 2020 yılı ağustos ayında 1,86 euro iken, bu ay 7,82 euroya kadar yükseldi. Bu durum, son üç yılda zeytinyağı fiyatlarının yüzde 420’e varan oranlarda artış gösterdiği anlamına geliyor.
Avrupa, geçtiğimiz yıl hızla ısınan bir kıta olarak öne çıktı. Bu yıl yaz aylarında da rekor sıcaklıklar yaşanması, zeytin üretimine zarar verdi. Ayrıca, bu yılki hasat beklentilerinin olumsuz yönde şekillenmesi, zeytinyağı fiyatlarının daha da yükselmesine neden olabilir.
Sonuç olarak, Avrupa Birliği ülkeleri zeytinyağı üretiminde ciddi bir düşüş yaşarken, yüksek talep ve azalan arz nedeniyle zeytinyağı fiyatları rekor seviyelere ulaştı. Gelecekteki hasat dönemleri ve iklim koşullarının zeytinyağı sektöründeki gelişmelere nasıl etki edeceği yakından takip edilmeye devam edecek.
