Federal hükümet, şeker vergisi uygulamasını hayata geçirmek için önemli bir adım attı.
Almanya’da federal hükümet, şekerli içeceklerin tüketimini azaltmak ve sağlık sisteminin artan maliyetlerini kontrol altına almak amacıyla şeker vergisi uygulamasını hayata geçirmek için önemli bir adım attı. Hristiyan Birlik partileri (CDU/CSU) ile Sosyal Demokrat Parti (SPD) arasında yapılan görüşmelerin ardından üzerinde uzlaşılan düzenleme, federal kabineden de geçti. Yeni verginin 1 Temmuz 2027 tarihinde yürürlüğe girmesi planlanıyor. Düzenleme kapsamında içeceklerdeki şeker oranına göre iki farklı vergi kademesi uygulanacak. Ancak yasanın kesinleşmesi için parlamentodaki yasama sürecinin tamamlanması gerekiyor.
Hükümet koalisyonunda uzlaşma sağlandı
Almanya’da uzun süredir tartışılan şeker vergisi, hükümet ortakları arasında görüş ayrılıklarına neden olmuştu. Özellikle verginin miktarı, küçük üreticilerin durumunun nasıl düzenleneceği ve tüketicilere getireceği mali yük konusunda farklı görüşler dile getirilmişti.
Maliye Bakanı Lars Klingbeil’in (SPD) üzerinde çalıştığı düzenleme, hükümet içindeki müzakerelerin ardından daha sınırlı bir modele dönüştürüldü. İlk planlarda üç farklı vergi kademesi öngörülürken son uzlaşmada iki kademeli bir sistem benimsendi.
Federal kabine, 14 Ekim 2026 tarihinde düzenlemeyle ilgili yasa değişikliği önerisini parlamentodaki hükümet gruplarının değerlendirmesine sunmak üzere kabul etti. Böylece şeker vergisinin uygulanmasına yönelik siyasi uzlaşma somut bir yasama adımına dönüşmüş oldu. Bununla birlikte, kabinenin attığı bu adım tek başına yasanın bütün hükümleriyle kesinleştiği anlamına gelmiyor.
Yeni vergi ne zaman yürürlüğe girecek?
Hükümetin planına göre şekerli içeceklere yönelik yeni vergi, 1 Temmuz 2027’de yürürlüğe girecek.
Başlangıçta daha erken bir uygulama takvimi üzerinde durulmuş olsa da hükümet ortakları arasındaki görüşmeler ve düzenlemenin kapsamına ilişkin tartışmalar sonucunda başlangıç tarihi ertelendi.
Yeni uygulamanın temel amacı, yüksek miktarda şeker içeren içeceklerin tüketimini azaltmak. Hükümet ayrıca üreticilerin ürünlerindeki şeker oranını düşürmesini teşvik ederek uzun vadede şeker tüketimiyle bağlantılı sağlık sorunlarının ve bunların sağlık sistemi üzerindeki maliyetlerinin azaltılmasını hedefliyor.
İçeceklerde şeker oranına göre iki farklı vergi uygulanacak
Yeni düzenlemenin en önemli noktalarından biri, vergi miktarının içeceğin içerdiği şeker oranına göre belirlenmesi.
Hükümetin açıkladığı plana göre iki vergi kademesi uygulanacak:
Birinci kademe: 100 mililitrede en az 5 gram, ancak 8 gramdan az şeker içeren içecekler için litre başına 26 sent vergi öngörülüyor.
İkinci kademe: 100 mililitrede 8 gram veya daha fazla şeker içeren içecekler için litre başına 32 sent vergi uygulanması planlanıyor.
Buna göre, şeker oranı yükseldikçe üreticinin ödemesi gereken vergi de artacak. Sistem, üreticileri daha az şeker içeren ürünler geliştirmeye yönlendirmeyi amaçlıyor.
Örneğin, bir litre içecek 100 mililitresinde 6 gram şeker içeriyorsa planlanan vergi 26 sent olacak. Aynı miktardaki içeceğin 100 mililitresinde 9 gram şeker bulunması durumunda ise vergi 32 sente çıkacak.
Burada önemli bir ayrıntı bulunuyor: Söz konusu tutarlar, tüketicinin kasada mutlaka ödeyeceği ek fiyatı göstermiyor. Bunlar üretici veya ilgili vergi yükümlüsü açısından öngörülen vergi miktarlarıdır. Verginin ne ölçüde tüketici fiyatlarına yansıtılacağı, üreticilerin ve perakendecilerin fiyat politikalarına bağlı olacak.
Hangi içecekler vergiden etkilenecek?
Düzenleme öncelikle şeker eklenmiş ve belirlenen şeker eşiğini aşan içecekleri hedef alıyor.
Vergi kapsamına girmesi beklenen ürünler arasında şunlar bulunuyor:
