ABD eski Başkanı Donald Trump, Pazar günü Pensilvanya eyaletindeki bir mitingde, başarısız bir suikast girişimine hedef oldu. Güvenlik güçleri ve ABD basınının olayın ardından çok az detay yayınlanması ise komplo teorilerinin hızla yayılmasına neden oldu.
Cumhuriyetçi Parti’nin başkan adayı Donald Trump’ın, Pazar günü Pensilvanya’daki seçim mitinginde suikaste uğraması sonrası, sosyal medya ve mesajlaşma uygulamalarında bir çok komplo teorisi ortaya atıldı.
Saldırganın kimliği hakkındaki spekülasyonlardan, olayın planlı olup olmadığına dair iddialara kadar ilginç ve şaşırtıcı teoriler milyonlarca kez görüntülendi.
SUİKAST KURGU MUYDU?
Olaya dair ilk görüntülerin platformlarda hızla yayılmasının ardından, “kurgulanmış” (staged) sözcüğü, “Trump”tan hemen sonra en yüksek ikinci trend konusu oldu.
Bir saat içinde, X’te olayın kurgulanmış olduğunu iddia eden sayısız gönderi milyonlarca kez görüntülendi.
Meta’nın Instagram ve Threads platformları da benzer teorileri öne çıkardı.
YANLIŞ TEŞHİS
Sosyal medya paylaşımlarının bir kısmı, Trump’a saldıran şüpheliyi yanlış bir şekilde Antifa (Anti-Faşist Hareket) aktivisti Mark Violets olarak teşhis etti. Yanlış teşhis sonucu “Antifa” kelimesi de trend olan konulardan biri oldu.
Pazar sabahı itibariyle ABD güvelik güçleri henüz saldırganın kimliğini kamuoyuna açıklamamış, geçmişi hakkında da pek bilgi vermemişti.
Dünya gündemini sarsan olayın ardından anonim sosyal medya hesapları, oluşan bilgi boşluğunu, gerçeği yansıtmayan şakalar, medya organlarını kandırma ya da algoritma üzerinden etkileşim ve takipçi kazanma amacıyla saldırganı bilerek yanlış tanımlayan gönderilerle doldurdu.
X, Telegram ve daha az bilinen sosyal medya hesaplarındaki gönderiler, saldırganın yanlış tehşisini doğru göstermek için suikastın yaşandığı Butler kenti polis departmanını kaynak gösterdi. Fakat polis departmanın böyle bir açıklaması yoktu.
İTALYAN İÇERİK ÜRETİCİSİ HEDEFTE
Bazı gönderiler, saldırıdan önce YouTube’a yüklenen bir videodan alındığı iddia edilen, güneş gözlüğü ve siyah şapka takan bir adamın dondurulmuş karesini içeriyordu. Kimliği belirsiz kişinin videoda, “ABD’ye adaletin geleceğini” söylediği iddia ediliyordu. Bilgilerin yanlış olduğu kısa süre sonra anlaşıldı.
Gönderilerdeki kişi aslında YouTube kanalı sahibi olan ve futbol hakkında içerikler üreten İtalyan Marco Violi’ydi.
Yanlış bilgi, ilk olarak @Moussolinho hesabından bir şaka olarak yayınlandı. Moussolinho mahlaslı hesabın gönderisi, Violi’nin sıklıkla videolarını paylaşan başka bir kullanıcının hesabından alınmış bir de fotoğrafını içeriyordu.
‘CIA VE DERİN DEVLET’SİZ OLMAZ…
ABD’de ünlü bir yayıncı ve komplo teorisyeni olan Alex Jones, olaydan sonra X’te yüz binlerce kişiye canlı yayın yaptı. Pazar günü milyonlarca kez görüntülenen bir dizi gönderide Jones, “derin devleti” suçladı.
Benzer şekilde, QAnon komplo teorisi içerikleri paylaşan ve yüz binlerce takipçisi olan X hesapları, ünlü Demokrat ve Cumhuriyetçi siyasetçilerin, olayı CIA ile işbirliği yaparak gerçekleştirdiğini iddia eden gönderiler yayınladı.
Bu iddiaları destekleyen bir kanıt mevcut değil.